مقایسه کارکرد کوره های تونلی در صنعت آجر

الف : کوره های وارداتی کوره های تونلی وارداتی اروپایی که عمدتا آلمانی هستند تحت نام شرکت های چون :  Thyssen ، OFU ، Lingl ، Burton  ، Keller ،  و غیره در ایران نصب و راه اندازی شده است . اکثر کوره های وارداتی طی چند سال کارکرد مداوم ( ۲ تا ۴ سال ) به شدت از ناحیه دیوار و سقف دچار آسیب دیدگی و ریزش و در نهایت توقف تولید و هزینه های تعمیرات را در پی داشته اند ، به خصوص این معضل برای کوره های نصب شده در منطقه اصفهان ، تهران ، یزد و بویین زهرا شدت بیشتری داشته و گاها تعمیرات به خصوص در منطقه اصفهان هرساله شده است. البته مشکل در بخش نسوز های روی واگن به مراتب حادتر از دیوار و سقف می باشد .  یک کوره تونل با ۱۰۰ دستگاه واگن حداقل هر پنج سال یک بار بایستی کامل صفحات روی واگن را با مبلغی معادل ۱۵ میلیارد ریال ( متوسط هر واگن ۲۰ متر مربع سطح و ضخامت ۸۰ میلیمتر ، برپایه نسوزهای کوردیریت – مولایت و قیمت هر کیلوگرم وارداتی ۱٫۲ یورو و ۵۰٫۰۰۰ ریال تولید داخلی آن هزینه دارد ) ضمنا سالانه بایستی ۱ میلیارد ریال هزینه قطعات آسیب دیده روی واگن شود ، که به طور میانگین (دوره ۵ ساله) در هر سال بایستی ۴ میلیارد ریال برای نسوز روی واگن هزینه کرد . اگرهزینه های تعمیرات نسوزها ی دیواره و سقف  و توقف های حداقل ۱ تا ۲ ماه رابه این خسارت ها افزوده شود رقم بسیار سنگین تری خواهد شد . با توجه به این مشکلات صاحبان صنایع آجر استقبال خوبی از کوره های تونلی اروپایی نکرد ند و ظرف ۴۰ سال گذشته ( از ۱۳۵۵ تا ۱۳۹۴تعداد۱۷ کارخانه تجهیز شده) در نهایتا ۵% از تولید آجر با کوره های تونلی وارداتی انجام می شود.

یک نمونه کوره تونلی ساخت اروپا

 

ب : کوره های ساخت ایران سازندگان کوره های تونلی در ایران با توجه به تجربه عمل کرد کوره های اروپایی از ۲۵ سال قبل به این جمع بندی رسیدند که برای موفقیت در این زمینه  با توجه به ویژگی مواد اولیه در ایران بایستی تغییراتی در طراحی کوره انجام دهند که مشکلات کوره های اروپایی را نداشته باشد . بنابراین تغییرات اساسی در سازه ها ی نسوز ، سازه فلزی ، سیستم خنک کن و تاسیسات کوره ایجاد نمودند که در نهایت از ۲۵ سال پیش طرح های موفقی در این زمینه انجام شد . نتیجه این تغییرات ، کاهش تعمیرات کوره به حداقل ممکن (حتی در بدترین منطقه از لحاظ کیفیت خاک) در طول ۵ سال مشکلی برای دیواره یا سقف به وجود نیامده است . نکته مهم تر آسیب دیدگی صفحات نسوز روی واگن که در طی ۵ سال کارکرد حتی با صفحات نسوز شاموتی که یک پنجم قیمت صفحات کوریریت –مولایت را دارند هزینه چندانی در سال نداشته و بعد از ۵ سال هم نیاز به تعویض نخواهد داشت . ظرف ۱۴ سال گذشته (۱۳۸۰ تا ۱۳۹۴ تعداد ۱۲ کارخانه) با کوره های تونلی داخلی تجهیز شده اند ، که سهم ۲% تولید آجر را به خود اختصاص داده است . البته اتفاق مهمی که در سال ۱۳۹۴ افتاده تعداد ۸ کارخانه با ظرفیت ۴۰۰تنی هم در مراحل راه اندازی ، نصب ، فونداسیون و انعقاد قرارداد می باشند که تا پایان نیمه اول ۱۳۹۵ ظرفیت تولید این واحد ها هم سهم ۲% از تولید آجر را به خود اختصاص خواهد داد. 

ج : مزیت های کوره تونلی ساخت ایران نسبت به اروپایی- مزیت های کوره های تونلی ساخت داخل نسبت به اروپایی به شرح ذیل می باشد

مدت زمان کمترساخت : باتوجه به توانمندی ساخت کوره های تونلی آجر ، حداکثر زمان ساخت کوره تونلی از مرحله فونداسیون تا راه اندازی گرم یک سال می باشد ، هر گونه تجهیزات جنبی نظیر خشک کن همزمان ساخته می شود.

۲-قیمت تمام شده کمتر : در مقایسه با کوره های وارداتی حداقل ۵۰% هزینه کمتر در بر خواهد داشت.

۳-طول عمر بیشتر نسوزهای واگن : با توجه به تجربه ۴۰ ساله در تمامی کوره ها ی تونلی وارداتی اروپایی بعد از۵ سال بهترین صفحات نسوز کوریریتی –مولایتی از رده خارج میشوند که به طور میانگین با تعویض های سالانه مبلغی معادل ۴۰۰ میلیون تومان سالانه به کارخانه تحمیل می کند . در صورتیکه این هزینه در کوره ساخت داخل حتی به ۱۰ میلیون تومان در سال هم نمی رسد.

۴-تعمیرات کمتر دیواره و سقف : تجربه ۴۰ ساله کوره های تونلی وارداتی اروپایی در اکثر کارخانجات بعد ۲ تا ۴ سال ریزش در دیواره و سقف صورت می گیرد و این مشکل در مناطقی چون اصفهان ، یزد ، بویین زهرا شدت بیشتری داشته و گاها به تعمیرات هر ساله منتهی شده . در صورتیکه طبق بررسی های به عمل آمده از کوره های تونلی در حال کار ساخت ایران با طول عمر ۱ تا ۲۵ سال کمترین تعداد توقف ناشی از تعمیرات گزارش شده است. در تعمیرات دیواره و سقف هزینه های نسوز و پرسنلی یک طرف و هزینه های زمان های توقف ۱ تا۲ ماهه( سرد کردن ، تعمیرات و گرم کردن) از طرف دیگر زیان سنگینی را بر دوش کارخانه می گذارد

۵-دسترسی آسان و سریع به سازندگان و لوازم یدکی : با توجه به استفاده از کلیه مواد و تجهیزات داخلی و نیروهای سازنده داخلی بنابراین کوتاه ترین زمان دسترسی به مصالح و پرسنل تعمیرات مقدور خواهد بود

۶- انرژی مصرفی : آنچه تا کنون مورد ارزیابی قرار گرفته کوره های تونلی وارداتی اروپایی از ۵۴ تا ۶۰ مترمکعب گاز برای هرتن محصول پخت شده ( سفال و آجر ۱۰ سوراخ) و کوره های ساخت ایران از ۶۰ تا ۶۴ مترمکعب گاز برای هرتن محصول  پخت شده ( سفال و آجر ۱۰ سوراخ) مصرف دارند

   برای کاهش ۴ متر مکعب گاز در هرتن محصول  در کوره های تونلی ساخت ایران اقدامات نظیر( بهبود راندمان مشعل ها ، افزایش دمای هوای ورودی به مشعل از  درجه سانتسگراد۲۰ به ۱۰۰ تا ۱۵۰ درجه سانتیگراد ، سبک سازی نسوزهای روی واگن ازدانسیته ۲ گرم بر سانتیمتر مکعب به ۱٫۶ گرم بر سانتیمتر مکعب و سایر موضوعات در دستور کار قرار دارد که بتوان میزان مصرف انرژی در حد کوره های تونلی اروپایی باشد.

 لازم به ذکر است میزان متوسط گاز مصرفی در کوره های هوفمن ۹۰ مترمکعب بر هر تن می باشد و چون امکان استفاده از انژری خنک کن در کوره های هوفمن وجود ندارد ، برای خشک کن هم بایستی ۲۰ مترمکعب بر هرتن ، گاز به خشک کن اختصاص داد که جمعا ۱۱۰ مترمکعب میشود . به نسبت ۶۰ تا ۶۵ مترمکعب گاز مورد مصرف کوره و خشک کن در کوره تونلی ، ۴۵ تا ۵۰ متر مکعب در هرتن آجر کاهش مصرف گاز خواهیم داشت.

۷-پیشی گرفتن کوره ها ی ساخت ایران نسبت به وارداتی : خوشبختانه در سال ۱۳۹۴ تعداد کوره های تونلی ساخت ایران با ظرفیت های۴۰۰ تنی در مراحل مختلف اجرایی می باشند ، به ۸ کارخانه رسیده در حالی که کوره تونلی وارداتی فقط یک کوره تونل ۴۰۰ تنی در حال نصب میاشد که نشان دهنده پاسخ مثبت از طرف صاحبان صنایع به کوره های ساخت داخل می باشد

د : نحوه اقدام به سفارش کوره تونلی – با توجه به اینکه کوره های تونلی دیگری در حد ۳ تا ۴ دستگاه در کشور ساخته شده که متاسفانه ظرفیت تعهد شده را برآورده نکرده و از طرفی در مدت زمان کوتاهی دچار ریزش سقف ، دیواره و در نهایت توقف شده است . بنابر این کلیه متقاضیان کوره های تونلی آجر حتما هنگام عقد قرارداد از واحدهای در حال کار بازدید به عمل آورند که تجربه تلخی برای خودشان و لطمه ای به دیگر سازندگان داخلی که در این راستا کارشان را به درستی انجام داده اند وارد نشود . برای آشنایی بیشتر صاحبان صنایع در بخش تاریخچه کوره های تونلی در ایران به دارندگان کوره های تونلی آجر وارداتی و ساخت ایران اشاره شده که می تواند مبنایی برای بررسی و تصمیم گیری درست می تواند باشد.   

 


مطالب مرتبط:

مقاله تاریحچه کوره های تونلی آجر

کوره تونلی پخت آجر